IaaS در مقابل PaaS
IaaS زیرساخت خام مثل ماشین مجازی، شبکه و فضای ذخیرهسازی را در اختیار میگذارد و مدیریت سیستمعامل، پچها و مقیاسپذیری بر عهده توسعهدهنده است؛ PaaS یک لایه بالاتر است که علاوه بر زیرساخت، سیستمعامل، runtime و ابزارهای استقرار را نیز مدیریت میکند و توسعهدهنده فقط روی کد تمرکز میکند.
| ویژگی | IaaS | PaaS |
|---|---|---|
| سطح کنترل | کامل روی OS و شبکه | محدود به تنظیمات برنامه |
| مسئولیت patching/امنیت | بر عهده توسعهدهنده | بر عهده ارائهدهنده |
| سرعت راهاندازی | کندتر (پیکربندی دستی) | سریعتر (git push و آماده است) |
| مثال | Amazon EC2 / Azure VM | Azure App Service / Heroku |
کِی از IaaS استفاده کنیم؟
وقتی کنترل کامل روی سیستمعامل، شبکه یا نرمافزارهای سفارشی نیاز دارید (مثلاً نصب یک دیتابیس خاص یا تنظیمات امنیتی ویژه)، از IaaS مثل EC2 یا Azure VM استفاده کنید.
کِی از PaaS استفاده کنیم؟
وقتی میخواهید سریعتر روی توسعه محصول تمرکز کنید و مدیریت زیرساخت، مقیاسپذیری و patching را به ارائهدهنده بسپارید، از PaaS مثل Azure App Service یا Heroku استفاده کنید.
مثال IaaS
# Provision a raw VM (IaaS) - you manage everything after this
az vm create --name myVM --image Ubuntu2204 --size Standard_B2s --admin-username azureuser --generate-ssh-keys
# Now you SSH in, install runtime, configure firewall, deploy manually...
مثال PaaS
# Deploy directly to a managed platform (PaaS) - no OS/server management
az webapp up --name my-api --runtime "DOTNETCORE:8.0" --sku F1
# Platform handles OS, scaling, load balancing, patching
اشتباه رایج
تیمها گاهی IaaS را انتخاب میکنند چون فکر میکنند "کنترل بیشتر = بهتر" اما بعد وقت زیادی صرف مدیریت patching، مقیاسپذیری دستی و امنیت سرور میکنند که PaaS بهصورت پیشفرض حل میکند؛ برعکس گاهی روی PaaS محدودیتهای runtime باعث میشود پروژهای که نیاز به تنظیمات سفارشی سطح سیستمعامل دارد گیر کند.
جمعبندی
نیاز به کنترل کامل زیرساخت → IaaS؛ اولویت سرعت توسعه و کمترین مدیریت عملیاتی → PaaS.